Anne ve Bebekler Hastanede Ücret Nedeniyle Mi Bekletiliyor?

Adana'da yaşayan geçici koruma kapsamındaki bazı Suriyeli aileler, doğum sonrası sağlık hizmetlerine ilişkin ciddi mağduriyet iddialarında bulundu.

Adana'da Suriyeli Ailelerden Ciddi İddialar: Sağlık Hakkı Tartışma Konusu Oldu ADANA GÜNDEMİ | HABER MERKEZİ – Adana'da yaşayan geçici koruma kapsamındaki bazı Suriyeli aileler, doğum sonrası sağlık hizmetlerine ilişkin ciddi mağduriyet iddialarında bulundu. Tarafımıza ulaşan ailelerin beyanlarına göre, bazı kamu hastanelerinde doğum yapan anne ve bebekler, tıbben taburcu edilmelerinde engel bulunmadığı söylenmesine rağmen 10 ila 15 gün boyunca hastanede bekletiliyor. Aileler, bu süreçte kendilerinden 37 bin TL ile 50 bin TL arasında değişen doğum ve hastane gideri talep edildiğini, ödeme yapılamadığı için taburcu işlemlerinin geciktiğini ileri sürüyor. Bu iddialar henüz resmi makamlarca doğrulanmış değildir. Ancak birden fazla aileden benzer içerikte şikâyetlerin ulaşması üzerine konunun kamu yararı gereği araştırılması önem taşımaktadır. HUKUKİ ÇERÇEVE Anayasa Ne Diyor? Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 17. maddesi, herkesin yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma hakkını güvence altına almaktadır. 56. madde ise herkesin sağlıklı bir çevrede yaşama hakkına sahip olduğunu belirterek, devletin sağlık hizmetlerini planlamak ve sunmakla yükümlü olduğunu ifade etmektedir. Hasta Hakları Yönetmeliği Hasta Hakları Yönetmeliği'ne göre; Hastalar sağlık hizmetlerinden insan onuruna uygun şekilde yararlanma hakkına sahiptir. Tıbben gerekli olmayan uygulamalar nedeniyle mağdur edilmemeleri esastır. Hastaların bilgilendirilme ve kendileriyle ilgili işlemler konusunda açık bilgi alma hakkı bulunmaktadır. Eğer bir hastanın tıbben taburcu edilmesinde engel bulunmadığı halde yalnızca mali sebepler nedeniyle hastanede tutulduğu tespit edilirse, bunun hasta hakları bakımından ayrıca değerlendirilmesi gerekebilir. GEÇİCİ KORUMA KAPSAMINDAKİ SURİYELİLERİN SAĞLIK HİZMETLERİ Geçici Koruma Yönetmeliği ve ilgili sağlık mevzuatı uyarınca geçici koruma kapsamındaki yabancılar belirli şartlarla kamu sağlık hizmetlerinden yararlanabilmektedir. Son yıllarda yapılan mevzuat değişiklikleri nedeniyle bazı sağlık hizmetleri bakımından katılım payı veya belirli ücretler söz konusu olabilmektedir. Ancak hukukçulara göre; Sağlık hizmetinin ücretli olması ile tıbben taburcu olabilecek hastanın yalnızca ödeme yapılamadığı gerekçesiyle hastanede tutulması aynı hukuki mesele değildir. Bu nedenle iddiaların doğru olması hâlinde, olayın yalnızca ücretlendirme açısından değil, kişi özgürlüğü ve hasta hakları yönünden de incelenmesi gerekebilir. ULUSLARARASI HUKUK NE SÖYLÜYOR? Türkiye'nin taraf olduğu birçok uluslararası sözleşme anne ve çocuk sağlığına özel koruma sağlamaktadır. Bunlar arasında; Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Sözleşmesi (CEDAW) Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşmesi yer almaktadır. Bu sözleşmeler; doğum hizmetlerine erişimin kolaylaştırılmasını, anne ve bebeğin sağlık hakkının korunmasını, ayrımcılık yapılmamasını, sağlık hizmetlerine erişimin engellenmemesini öngörmektedir. Bu nedenle, iddiaların doğrulanması hâlinde olayın uluslararası insan hakları hukuku açısından da değerlendirilmesi gerekebilir. CEVAP BEKLEYEN SORULAR   Tarafımıza ulaşan çok sayıda aile, doğum sonrası sağlık hizmetleri konusunda bazı iddialarda bulunmaktadır. Kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi amacıyla aşağıdaki soruların cevaplandırılması beklenmektedir. 1. Adana'daki kamu hastanelerinde doğum yapan geçici koruma kapsamındaki Suriyeli hastalardan doğum ve tedavi ücreti talep edilmekte midir? 2. Talep ediliyorsa bunun hukuki dayanağı hangi kanun, yönetmelik, genelge veya protokole dayanmaktadır? 3. Doğum yapan anne ve yenidoğan bebeklerin taburcu işlemleri ücret ödenmesine bağlanabilir mi? 4. Ödeme yapılamadığı gerekçesiyle taburcu işleminin geciktirilmesi yönünde herhangi bir idari uygulama bulunmakta mıdır? 5. Geçici koruma kapsamındaki yabancıların doğum hizmetleri hangi şartlarda ücretsiz, hangi şartlarda ücretlidir? 6. 37.000 TL ile 50.000 TL arasında değişen ücretlerin talep edildiği yönündeki iddialar gerçeği yansıtmakta mıdır? 7. Bu tutarlar hangi kalemlerden oluşmaktadır? 8. İddia edildiği gibi doğum sonrası anne ve bebeklerin 10–15 gün hastanede bekletildiği herhangi bir vaka tespit edilmiş midir? 9. 2025 ve 2026 yıllarında bu konuda Bakanlığınıza veya İl Sağlık Müdürlüğüne ulaşan şikâyet sayısı kaçtır? 10. İddialar hakkında herhangi bir idari inceleme veya müfettiş soruşturması başlatılmış mıdır? 11. Kamu hastanelerinin tahsil edilemeyen sağlık alacaklarını takip usulü nedir? 12. Ücret tahsil edilemediği gerekçesiyle hastanın hastanede tutulması mevzuata uygun mudur? 13. Bu konuda Sağlık Bakanlığı'nın yayımladığı güncel genelge veya uygulama talimatı bulunmakta mıdır? 14. Geçici koruma kapsamındaki yabancılara sunulan doğum hizmetlerinin finansmanı hangi kurum tarafından karşılanmaktadır? 15. Kamuoyunda oluşan bu iddiaların açıklığa kavuşması amacıyla kurumunuzun yürüttüğü veya yürüteceği bir çalışma var mıdır? Kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi adına vereceğiniz cevaplar haberimizde aynen yayımlanacaktır. YETKİLİLERE ÇAĞRI Kamuoyunda oluşan soru işaretlerinin giderilmesi amacıyla; Adana Valiliği, Adana İl Sağlık Müdürlüğü, Sağlık Bakanlığı, Kamu Denetçiliği Kurumu, Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu tarafından iddiaların tüm yönleriyle incelenmesi ve kamuoyunun bilgilendirilmesi önem taşımaktadır.     ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ EDİTÖR NOTU Bu haberde yer alan bilgiler, tarafımıza başvuran ailelerin beyanlarına dayanmaktadır. Haberin amacı herhangi bir kurum veya kişiyi suçlamak değildir. Amaç; kamu yararını ilgilendiren iddiaların araştırılmasına katkı sağlamak, ilgili kurumların açıklamalarına yer vermek ve varsa mağduriyetlerin giderilmesine destek olmaktır. İlgili kurumların açıklama veya tekzip hakları saklıdır. Tarafımıza ulaşacak resmi açıklamalar aynı şekilde yayımlanacaktır.